Ngày 05/10/2026, Bảo tàng Đà Nẵng và Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố Đà Nẵng đã tổ chức Lễ bàn giao hiện vật khai quật khảo cổ Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn tại Bảo tàng Đà Nẵng, số 31 Trần Phú. Tham dự Lễ bàn giao có TS. Đỗ Trường Giang - Phó Viện trưởng Viện Khảo cổ học; TS. Phạm Văn Triệu - Trưởng phòng Khảo cổ học Lịch sử, Viện Khảo cổ học; ông Huỳnh Đình Quốc Thiện - Giám đốc Bảo tàng Đà Nẵng; bà Hoàng Thị Bích Hạnh - Giám đốc Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố Đà Nẵng.
Lễ bàn giao hiện vật khai quật khảo cổ Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn
Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn là hai công trình quân sự tiêu biểu thuộc hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng dưới triều Nguyễn nhằm kiểm soát tuyến đường thiên lý Bắc - Nam và bảo vệ cửa ngõ phía bắc vịnh Đà Nẵng. Với vị trí chiến lược đó, đây là hai công trình giữ vai trò quan trọng trong mạng lưới phòng thủ liên hoàn của triều Nguyễn, góp phần bảo vệ kinh đô Huế và vùng duyên hải miền Trung.
Thực hiện Quyết định số 781/QĐ-SVHTTDL ngày 22/5/2026, Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố Đà Nẵng phối hợp với Viện Khảo cổ học – Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tiến hành khai quật khẩn cấp Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn gồm 300 m² tại Trạm Nam Chơn và 300 m² tại Đồn Chơn Sảng, trong thời gian 45 ngày, bắt đầu từ ngày 25/5/2026. Kết quả khai quật đã góp phần làm rõ hơn vị trí, chức năng và vai trò của khu vực Chơn Sảng – Nam Chơn trong không gian lịch sử Hải Vân, đồng thời bổ sung những tư liệu khoa học có giá trị phục vụ nghiên cứu hệ thống phòng thủ của triều Nguyễn và những biến động lịch sử diễn ra tại Đà Nẵng trong thế kỷ XIX. Đây cũng là nguồn tư liệu quan trọng phục vụ việc hoàn thiện hồ sơ khoa học đề nghị xếp hạng Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn là di tích cấp thành phố, đồng thời tạo cơ sở khoa học cho việc xác định các giải pháp bảo vệ, bảo tồn và phát huy giá trị của hai di tích trong thời gian tới.
TS. Phạm Văn Triệu - Trưởng phòng Khảo cổ học Lịch sử, Viện Khảo cổ học báo cáo tóm tắt kết quả khai quật
Sau khi kết thúc khai quật, các hiện vật thu được đã được tập hợp, làm sạch, phân loại và chỉnh lý. Các hiện vật bao gồm đồ gốm men, đồ sành, vật liệu đất nung và đồ đá. Theo kết quả thống kê, 88 hiện vật khảo cổ được bàn giao trong đợt này, trong đó: Có 10 hiện vật có nguồn gốc từ khu vực Đồn Chơn Sảng; Có 78 hiện vật có nguồn gốc từ khu vực Trạm Nam Chơn. Trong tổng số hiện vật bàn giao, có 08 hiện vật đã được phục chế. Đặc biệt, tại Đồn Chơn Sảng phát hiện 01 tượng/phù điêu bằng đá sa thạch, bước đầu xác định có niên đại khoảng thế kỷ VIII, có khả năng thuộc văn hóa Champa.
Một số hiện vật khai quật trong đợt khảo cổ khẩn cấp tại Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn
Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố Đà Nẵng bàn giao hiện vật khai quật khảo cổ Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn cho Bảo tàng Đà Nẵng
Việc bàn giao hiện vật là bước tiếp nối quan trọng sau quá trình khai quật, góp phần bảo đảm các hiện vật khảo cổ được quản lý, bảo quản một cách khoa học và an toàn; đồng thời tạo cơ sở để tiếp tục thực hiện các công việc chỉnh lý, nghiên cứu, giám định và đánh giá giá trị của hiện vật, qua đó làm rõ hơn giá trị lịch sử, văn hóa và khoa học của Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn. Sau lễ bàn giao, Bảo tàng Đà Nẵng sẽ tiến hành quy trình nhập các hiện vật vào hệ thống kho cơ sở, phân loại, lập hồ sơ hiện vật, áp dụng các biện pháp bảo quản và phối hợp nghiên cứu, phát huy giá trị các hiện vật để phục vụ đông đảo công chúng trong nước và quốc tế; qua đó lan tỏa niềm tự hào về truyền thống giữ nước anh dũng của cha ông trên mảnh đất Đà Nẵng.
Trần Khánh Ly (Phòng Truyền thông và Dịch vụ)
